← Back to practice

March / April

Board exam · Social Science · 2020

54 questions · No login required

Answers and solutions are AI-generated — please cross-check with your study materials.

View question paper
  1. 1
    LONG ANSWER5 marks

    યોગ્ય જોડકાં જોડો.

    (A)(B)
    1) અંબાજી(A) ભવનાથનો મેળો
    2) ગિરનાર(B) ભાદરવી પૂનમનો મેળો
    3) ધોળકા(C) જરીકામ
    4) સુરત(D) વલભી વિદ્યાપીઠ
    5) પટણા(E) વૌઠાનો મેળો
    (F) નાલંદા વિદ્યાપીઠ

    Answer

    1-(B), 2-(A), 3-(E), 4-(C), 5-(F)
  2. 2
    TRUE FALSE1 mark

    નાલંદા વિદ્યાપીઠના બૌધ્ધ આચાર્યનાગાર્જુન હતા?

    Answer

    True
  3. 3
    TRUE FALSE1 mark

    સામાન્ય પણે મળી આવતા સંસાધનોને સામાન્ય સુલભ સંસાધન કહે છે?

    Answer

    True
  4. 4
    TRUE FALSE1 mark

    પૃથ્વી પર જળ સંસાધનનો મુખ્ય સ્ત્રોત ‘‘વૃષ્ટિ'' છે?

    Answer

    True
  5. 5
    TRUE FALSE1 mark

    શ્રમ એ ઉત્પાદનનું નિર્જીવ સાધન છે?

    Answer

    False
  6. 6
    TRUE FALSE1 mark

    આંતકવાદ એ જે તે દેશનીજ સમસ્યા છે?

    Answer

    False
  7. 7
    MCQ1 mark

    મહર્ષિચરકે ....... ગ્રંથ લખ્યો હતો?

    • A.ચરકસંહિતાCorrect
    • B.સુશ્રુતસંહિતા
    • C.વાગ્ભટ્ટ સંહિતા
  8. 8
    MCQ1 mark

    એલિફન્ટાની ગુફા ............. રાજ્યમાં આવેલી છે?

    • A.આંધ્રપ્રદેશ
    • B.મહારાષ્ટ્રCorrect
    • C.ગુજરાત
  9. 9
    MCQ1 mark

    .......... રાજ્ય દેશમાં સૌથી વધુ સૌરઊર્જા મેળવતું રાજ્ય છે?

    • A.મહારાષ્ટ્ર
    • B.ગુજરાતCorrect
    • C.કેરળ
  10. 10
    MCQ1 mark

    વિકાસશીલ દેશોની મુખ્ય આર્થિક પ્રવૃત્તિ ............ છે.

    • A.ઉદ્યોગ
    • B.વ્યાપાર
    • C.ખેતીCorrect
  11. 11
    MCQ1 mark

    નીચેના દેશોમાં સૌથી નિમ્ન માનવવિકાસ આંક ધરાવતો દેશ ....... છે?

    • A.નોર્વે
    • B.નાઈઝરCorrect
    • C.બ્રાજીલ
  12. 12
    MCQ1 mark

    નીચેનામાંથી ક્યું વિધાન સાચું નથી?

    • A.ભારતે ‘વસુધૈવકુટુંબકમ્' ની ભાવનાને વિશ્વમાં સાકાર કરી છે.
    • B.મને કહેતાં ગર્વ થાય છે. કે જે ધર્મનો હું પ્રતિનિધિ છું તે ધર્મે જગતને સહિષ્ણુતા અને વિશ્વબંધુત્ત્વના પાઠો શીખવ્યા છે? સ્વામી વિવેકાનંદ
    • C.ડચ અને અંગ્રેજોને પણ સહિષ્ણુતા અને વિશ્વબંધુત્ત્વમાં માનતી ભારતની પ્રજાએ આવકાર્યા
    • D.પ્રાચીન ભારતના જ્યોતિર્ધરોએ ભારતની આર્થિક એકતા પર ભાર મૂક્યો હતો.Correct
  13. 13
    MCQ1 mark

    આ જમીન હિમાલયની ખીણો અને ઢોળાવોના ક્ષેત્રોમાં 27002700   મીટર થી 30003000   મીટર સુધીની ઊંચાઈ પર જોવા મળે છે. તેનું સ્તર પાતળું અને અપરિપક્વ છે. તે કયા પ્રકારની જમીન છે?

    • A.લેટેરાઈટ
    • B.પર્વતીયCorrect
    • C.દલદલ
    • D.લાલ
  14. 14
    MCQ1 mark

    નીચેની બહુહેતુક યોજનાઓને તેના લાભાન્વિત રાજ્યની સાથે જોડી ક્રમ પસંદ કરો. (1) ભાખરા – નાંગલ (A) બિહાર (2) કોસી (B) પંજાબ (3) નાગાર્જુન સાગર (C) ગુજરાત (4) નર્મદા (D) આંધ્રપ્રદેશ

    • A.(1 - B), (2 - A), (3 - C), (4 - D)
    • B.(1 - B), (2 - A), (3 - D), (4 - C)Correct
    • C.(1 - D), (2 - C), (3 - B), (4 - A)
    • D.(1 - C), (2 - D), (3 - A), (4 - B)
  15. 15
    MCQ1 mark

    વિશ્વ વ્યાપાર સંગઠનની સ્થાપના ક્યારે થઈ હતી?

    • A.તા – 8-8-1995
    • B.તા - 8-3-1995
    • C.તા - 1-1-1995Correct
    • D.તા – 21-4-1995
  16. 16
    MCQ1 mark

    ભારતમાં નક્સલવાદી આંદોલનનો ઉદ્ભવ પં.બંગાળના કયા વિસ્તારમાંથી થયો હતો?

    • A.નક્સલબારીCorrect
    • B.ઉત્તરબારી
    • C.નોર્થબારી
    • D.ઉત્તર-પૂર્વ
  17. 17
    SHORT ANSWER1 mark

    ગુજરાતમાં રોપ-વે કઈ કઈ જગ્યાએ આવેલા છે?

    Answer

    ગુજરાતમાં પાવાગઢ, અંબાજી, સાપુતારા અને ગિરનાર ખાતે રોપ-વે આવેલા છે.
  18. 18
    SHORT ANSWER1 mark

    ભારતમાં સૌથી ઓછી ગરીબી ધરાવતું રાજ્ય કયું કયું છે?

    Answer

    ભારતમાં સૌથી ઓછી ગરીબી ગોવા રાજ્યમાં જોવા મળે છે.
  19. 19
    SHORT ANSWER1 mark

    ‘વિશ્વ વૃધ્ધદિનની' ઊજવણી કઈ તારીખે થાય છે?

    Answer

    ‘વિશ્વ વૃધ્ધદિન’ ની ઊજવણી 1 લી ઓક્ટોબરના દિવસે થાય છે.
  20. 20
    SHORT ANSWER1 mark

    1972 માં સ્વીડનના કયાં શહેરમાં પ્રથમ વખત ‘પૃથ્વી–પરિષદ’ નું આયોજન પર્યાવરણની સુરક્ષા માટે યોજાયું હતું.

    Answer

    1972 માં સ્વીડનના સ્ટોકહોમ શહેરમાં પ્રથમ વખત ‘પૃથ્વી-પરિષદ’ નું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું.
  21. 21
    SHORT ANSWER2 marks

    પ્રાકૃતિક વારસામાં કઈ કઈ બાબતોનો સમાવેશ થાય છે. જણાવો?

    Answer

    પ્રાકૃતિક વારસામાં ઊંચા પર્વતો, નદીઓ, ઝરણાં, સાગરો, લાંબો દરિયા કિનારો, વિશાળ ફળદ્રુપ મેદાનો, રણો, વનસ્પતિ, જીવજંતુઓ અને પશુ-પક્ષીઓનો સમાવેશ થાય છે.
  22. 22
    SHORT ANSWER2 marks

    ‘પડી પટોળે ભાત, ફાટે પણ ફીટે નહિ' આ કહેવતને કોની સાથે સરખાવેલ છે. તેનું નામ જણાવી વર્ણન કરો.

    Answer

    આ કહેવત પાટણના પટોળા સાથે જોડાયેલી છે. પટોળાની વણાટકામ એવી મજબૂત અને પાકી હોય છે કે તે ફાટી જાય પણ તેની ડિઝાઇન (ભાત) ક્યારેય ભૂંસાતી નથી.
  23. 23
    SHORT ANSWER2 marks

    નીચે આપેલ શબ્દોનો પરિચય આપો. (1) કુમીન (2) ગરબા

    Answer

    (1) કુમીન: આ શબ્દ સંભવતઃ કથકલી કે ભરતનાટ્યમ નૃત્ય સાથે સંકળાયેલ હોઈ શકે (અથવા મુસ્લિમ સ્થાપત્યનો ભાગ). (2) ગરબા: ગરબો શબ્દ 'ગર્ભદીપ' પરથી બન્યો છે. ઘડામાં દીવો મૂકી તેની આસપાસ કરવામાં આવતું નૃત્ય ગરબા તરીકે ઓળખાય છે.
  24. 24
    SHORT ANSWER2 marks

    પ્રાચીન ભારતના વાસ્તુશાસ્ત્રમાં કયા વિદ્વાનોનું અનોખું પ્રદાન રહ્યું છે?

    Answer

    વાસ્તુશાસ્ત્રમાં બ્રહ્મા, નારદ, બૃહસ્પતિ, ભૃગુ, વસિષ્ઠ અને વિશ્વકર્મા જેવા વિદ્વાનોનું મહત્વનું પ્રદાન છે.
  25. 25
    SHORT ANSWER2 marks

    ગુજરાતમાં આવેલા મુખ્ય સંગ્રહાલયના નામ જણાવો.

    Answer

    1. એલ.ડી. ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ઇન્ડોલોજી (અમદાવાદ), 2. કેલિકો મ્યુઝિયમ (અમદાવાદ), 3. વડોદરા મ્યુઝિયમ અને પિક્ચર ગેલેરી, 4. કચ્છ મ્યુઝિયમ (ભુજ).
  26. 26
    SHORT ANSWER2 marks

    બહુહેતુક યોજનાનું મહત્ત્વ જણાવો?

    Answer

    સિંચાઈ માટે પાણી પૂરું પાડવું, જળવિદ્યુત ઉત્પન્ન કરવી, પૂર નિયંત્રણ, ભૂમિ ધોવાણ અટકાવવું, મત્સ્ય ઉદ્યોગ અને પ્રવાસન સ્થળો વિકસાવવા.
  27. 27
    SHORT ANSWER2 marks

    તાંબાના ઉપયોગો જણાવો?

    Answer

    તાંબુ વિદ્યુતનું સુવાહક હોવાથી વીજળીના તાર, પંખા, રેડિયો, રેફ્રિજરેટર અને મિશ્ર ધાતુ તરીકે કાસું બનાવવા તેમજ વાસણો બનાવવામાં વપરાય છે.
  28. 28
    SHORT ANSWER2 marks

    ભારતમાં લોખંડના મુખ્ય પ્રાપ્તિ સ્થાનો જણાવો?

    Answer

    કર્ણાટક, છત્તીસગઢ, ઓડિશા, ઝારખંડ અને ગોવા એ લોખંડના મુખ્ય પ્રાપ્તિ સ્થાનો છે.
  29. 29
    SHORT ANSWER2 marks

    મને ઓળખો : (1) મને ભારતની ‘સિલિકોનવેલી’ કહે છે? (2) મને સનરાઈઝ ઈન્ડ્રસ્ટ્રીઝ (Sunrise Industries) પણ કહે છે?

    Answer

    (1) બેંગ્લુરુ (2) પેટ્રોકેમિકલ્સ ઉદ્યોગ
  30. 30
    SHORT ANSWER2 marks

    મુંબઈ અને અમદાવાદમાં સુતરાઉ કાપડ ઉદ્યોગ કેન્દ્રિત થયો છે? સમજાવો?

    Answer

    કાચા માલની ઉપલબ્ધતા, મજૂરોની સુવિધા, પરિવહન માટે બંદરો, ભેજવાળી આબોહવા અને મોટું બજાર ઉપલબ્ધ હોવાથી આ ઉદ્યોગ અહીં કેન્દ્રિત થયો છે.
  31. 31
    SHORT ANSWER2 marks

    આંતરિક વ્યાપારનો અર્થ ઉદાહરણ સહિત સમજાવો?

    Answer

    દેશની સીમાની અંદર જ થતા વેપારને આંતરિક વેપાર કહે છે. દા.ત. ગુજરાતનો વેપારી પંજાબમાંથી ઘઉં ખરીદે.
  32. 32
    SHORT ANSWER2 marks

    સંકલ્પના સમજાવો. (1) માથાદીઠ આવક (2) બિન આર્થિક પ્રવૃતિ

    Answer

    (1) માથાદીઠ આવક: દેશની કુલ રાષ્ટ્રીય આવકને દેશની કુલ વસ્તી વડે ભાગતા જે આવક મળે તેને માથાદીઠ આવક કહે છે. (2) બિન આર્થિક પ્રવૃત્તિ: જે પ્રવૃત્તિનો હેતુ આવક મેળવવાનો કે બદલો મેળવવાનો ન હોય તેવી પ્રવૃત્તિ. જેમકે માતા દ્વારા બાળકનો ઉછેર.
  33. 33
    SHORT ANSWER2 marks

    પર્યાવરણની સુરક્ષા માટે લેવાયેલાં પગલાં જણાવો.

    Answer

    પ્રદૂષણ નિયંત્રણ બોર્ડની સ્થાપના, વનીકરણ કાર્યક્રમો, જળ પ્રદૂષણ અટકાવવાના કાયદા અને સૌર ઉર્જા જેવા પુનઃપ્રાપ્ય સ્ત્રોતોનો ઉપયોગ.
  34. 34
    LONG ANSWER3 marks

    નીચે આપેલા ભારતના નક્શાના આધારે ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર અને ઉત્તરપ્રદેશ, માં આવેલા સાંસ્કૃતિક વારસાનાં સ્થળોની યાદી બનાવો.

    Answer

    ગુજરાત: ચાંપાનેર, ધોળાવીરા, લોથલ, રાણીની વાવ. મહારાષ્ટ્ર: અજંતા, ઈલોરા, એલિફન્ટાની ગુફાઓ, છત્રપતિ શિવાજી ટર્મિનસ. ઉત્તરપ્રદેશ: તાજમહેલ, આગ્રાનો કિલ્લો, ફતેહપુર સિકરી.
  35. 35
    LONG ANSWER3 marks

    નીચે આપેલા ચોરસ બોક્ષમાં ભારતની પ્રસિધ્ધ વિદ્યાપીઠો (1) નાલંદા (2) તક્ષશિલા (3) વારાણસી અને (4) વલભી વિદ્યાપીઠ સાથે જોડાયેલ કેટલીક મહાન વ્યક્તિઓના નામ આપેલા છે. જેને વિદ્યાપીઠ મુજબ સાચા ગોઠવીને ફરીથી લખો.

    • મહાવીર સ્વામી, ભગવાન બુધ્ધ, કુમાર ગુપ્ત, વ્યાકરણશાસ્ત્રી પાણિનિ, ચંન્દ્રગુપ્ત મૌર્ય, આચાર્ય ગુણમતિ, આદિશંકરાચાર્ય, ચીની પ્રવાસી ઇત્સિંગ, ચીની પ્રવાસી યુઅન-સ્વાંગ, આચાર્ય સ્થિર મતિ, ચૈતન્ય મહાપ્રભુ, રાજનિતિજ્ઞ કૌટિલ્ય

    Answer

    નાલંદા: કુમારગુપ્ત, યુઅન-સ્વાંગ, ઇત્સિંગ. તક્ષશિલા: પાણિનિ, કૌટિલ્ય, ચંદ્રગુપ્ત મૌર્ય. વારાણસી (કાશી): ભગવાન બુદ્ધ, આદિશંકરાચાર્ય, ચૈતન્ય મહાપ્રભુ. વલભી: સ્થિરમતિ, ગુણમતિ, મહાવીર સ્વામી (જૈન ધર્મ કેન્દ્ર).
  36. 36
    LONG ANSWER3 marks

    તાજમહેલ વિષે ટૂંકનોંધ લખો.

    Answer

    તાજમહેલ આગ્રામાં યમુના નદીના કિનારે આવેલો છે. શાહજહાંએ પોતાની પત્ની મુમતાઝ મહેલની યાદમાં તે બંધાવ્યો હતો. તે વિશ્વની સાત અજાયબીઓમાંની એક છે. તેનું બાંધકામ સફેદ આરસપહાણથી થયેલું છે.
  37. 37
    LONG ANSWER3 marks

    જમીન ધોવાણ એટલે શું? જમીન ધોવાણ અટકાવવાના ઉપાયો જણાવો?

    Answer

    જમીન ધોવાણ એટલે ગતિશીલ હવા કે પાણી દ્વારા જમીનના ઉપલા કણોનું ઝડપથી બીજી જગ્યાએ સ્થળાંતર થવું. ઉપાયો: 1. પડતર જમીનમાં વૃક્ષારોપણ કરવું. 2. પહાડી વિસ્તારોમાં સીડીદાર ખેતી કરવી. 3. ચરાણ પ્રવૃત્તિ પર નિયંત્રણ લાવવું. 4. ચેકડેમ બાંધવા.
  38. 38
    LONG ANSWER3 marks

    વન્યજીવોનાં વિનાશનાં કારણો જણાવો?

    Answer

    1. જંગલોનો વિનાશ (નિર્વનીકરણ). 2. શિકાર પ્રવૃત્તિ. 3. જંગલમાં લાગતી આગ (દવાગ્નિ). 4. માનવીય દખલ અને પ્રદૂષણ.
  39. 39
    LONG ANSWER3 marks

    ગરીબી રેખા નીચે જીવતા લોકોમાં કયાં કયાં લક્ષણો જોવા મળે છે?

    Answer

    જેમને બે ટંક પૂરતું ભોજન ન મળતું હોય, રહેવા માટે પૂરતી જગ્યા ન હોય, નિરક્ષરતા હોય, આયુષ્ય રાષ્ટ્રીય સરેરાશથી ઓછું હોય અને સતત કુપોષણનો શિકાર હોય.
  40. 40
    LONG ANSWER3 marks

    ગ્રાહકોનું કયાં કયાં પ્રકારે શોષણ થાય છે?

    Answer

    ઓછું તોલમાપ, ભેળસેળવાળી વસ્તુઓ, નિર્ધારિત ભાવ કરતા વધુ ભાવ લેવા, ખામીયુક્ત સેવા પૂરી પાડવી અને ભ્રામક જાહેરાતો દ્વારા ગેરમાર્ગે દોરવા.
  41. 41
    LONG ANSWER3 marks

    બળવાખોરી અને આંતકવાદ વચ્ચેનો તફાવત સમજાવો.

    Answer

    બળવાખોરી એ જે તે રાષ્ટ્રની પોતાની સમસ્યા છે, જ્યારે આતંકવાદ એ વૈશ્વિક સમસ્યા છે. બળવાખોરી સ્થાનિક પ્રજાના સહકારથી ચાલે છે, જ્યારે આતંકવાદમાં સ્થાનિક સહકાર અનિવાર્ય નથી. બળવાખોરી ચોક્કસ વિસ્તાર પૂરતી સીમિત હોય છે, જ્યારે આતંકવાદનો કોઈ ચોક્કસ વિસ્તાર હોતો નથી.
  42. 42
    LONG ANSWER3 marks

    ભારતમાં સ્ત્રી-પુરુષોની અસમાનતાનાં કારણો જણાવો?

    Answer

    સામાજિક અને રૂઢિચુસ્ત માનસિકતા, શિક્ષણનો અભાવ, પુત્ર જન્મની ઘેલછા, અને આર્થિક પરાવલંબન.
  43. 43
    LONG ANSWER4 marks

    પ્રકરણ-3 ના આધારે એક કોષ્ટક આપેલ છે. આનમૂના મુજબ ઉત્તરવહીમાં કોષ્ટક બનાવીને માગ્યા મુજબ ગુજરાતના શિલ્પ-સ્થાપત્યના સ્થળો નામ સાથે ત્રણ ક્રમ સુધી યાદી બનાવીને લખો…

    ક્રમગુજરાતના મંદિરોસ્થળક્રમગુજરાતના જૈન મંદિરોસ્થળ
    1સૂર્યમંદિરમોઢેરા1હઠીસિંગના દેરાઅમદાવાદ
    2સોમનાથ મંદિરસોમનાથ2શત્રુંજયપાલીતાણા
    3દ્વારકાધીશ મંદિરદ્વારકા3કુંભારિયાજીઅંબાજી
    ક્રમગુજરાતની વાવસ્થળક્રમગુજરાતની ગૂફાઓસ્થળ
    1અડાલજની વાવગાંધીનગર1ઉપરકોટની ગુફાઓજૂનાગઢ
    2રાણીની વાવપાટણ2ખાંભાલિડા ગુફાગોંડલ
    3દાદા હરિની વાવઅમદાવાદ3તળાજા ગુફાભાવનગર

    Answer

    કોષ્ટકમાં દર્શાવ્યા મુજબ ગુજરાતના સ્થાપત્યના વિવિધ સ્થળો અને તેમના જિલ્લા/શહેરની યાદી.
  44. 44
    LONG ANSWER4 marks

    ગણિત શાસ્ત્ર ક્ષેત્રે આર્યભટ્ટે કરેલી શોધો વિશે નોંધ લખો.

    Answer

    આર્યભટ્ટે શૂન્યની શોધ કરી. તેમણે ‘આર્યભટ્ટીયમ’ ગ્રંથ લખ્યો. તેમણે પાઈ (pi\\pi ) ની કિંમત 3.143.14  જેટલી થાય છે તે શોધ્યું. તેમણે સાબિત કર્યું કે પૃથ્વી પોતાની ધરી પર ફરે છે.
  45. 45
    LONG ANSWER4 marks

    તફાવત સમજાવો – ખરીફપાક અને રવિપાક

    Answer

    ખરીફપાક: ચોમાસામાં લેવામાં આવતા પાક. સમય: જૂન-જુલાઈ થી ઓક્ટોબર-નવેમ્બર. દા.ત. ડાંગર, મકાઈ. રવિપાક: શિયાળામાં લેવામાં આવતા પાક. સમય: ઓક્ટોબર-નવેમ્બર થી માર્ચ-એપ્રિલ. દા.ત. ઘઉં, ચણા.
  46. 46
    LONG ANSWER4 marks

    નીચે કૃષિના બે પાકોના ચિત્રો દર્શાવેલ છે. તે પાકને ઓળખી પાકનું નામ જણાવો. અને નીચેના મુદ્દા આધારીત માહિતી આપો. (તાપમાન, વરસાદ, જમીનની અનુકુળતા, ઉત્પાદક રાજ્યો) (1) [ચિત્ર 1 - ડાંગર/ઘઉં] (2) [ચિત્ર 2 - કપાસ/ચા]

    Answer

    પાક (1) ડાંગર: 20^\\circ  થી 30^\\circ  તાપમાન, 100100  સેમીથી વધુ વરસાદ, ફળદ્રુપ નદીઓના કાંપની જમીન, પશ્ચિમ બંગાળ, પંજાબ. પાક (2) કપાસ: 20^\\circ  થી 35^\\circ  તાપમાન, કાળી લાવાની જમીન, ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર.
  47. 47
    LONG ANSWER4 marks

    બેરોજગારીના પ્રકારો સમજાવો.

    Answer

    બેરોજગારીના મુખ્ય પ્રકારો આ મુજબ છે: ૧. માળખાગત બેરોજગારી - પછાત અને રૂઢિચુસ્ત સામાજિક માળખાને કારણે. ૨. મોસમી બેરોજગારી - ખેતી ક્ષેત્રે વરસાદની અનિયમિતતાને કારણે 3 થી 5 મહિના કામ વગર બેસી રહેવું પડે. ૩. ઘર્ષણજન્ય બેરોજગારી - નવી ટેકનોલોજી આવતા જૂની ટેકનોલોજીવાળા એકમો બંધ થતા શ્રમિકો છૂટા થાય. ૪. પ્રચ્છન્ન (છૂપી) બેરોજગારી - જરૂર કરતા વધુ શ્રમિકો રોકાયેલા હોય. ૫. ઔદ્યોગિક બેરોજગારી - ઉદ્યોગોમાં આવતા ફેરફારોને કારણે. ૬. શિક્ષિત બેરોજગારી - માધ્યમિક કે તેથી વધુ શિક્ષણ મેળવ્યા પછી પણ કામ ન મળે.
  48. 48
    LONG ANSWER4 marks

    ISI, FPO, MPO અને HACCP આ ચારે માર્કના પુરુ નામ લખી આ માર્કનો ઉપયોગ કઈ વસ્તુઓ માટે થાય છે. તે જણાવો?

    Answer

    ૧. ISI (Indian Standards Institute - હવે BIS): ઘરવપરાશની અને ઔદ્યોગિક બનાવટો માટે. ૨. FPO (Fruit Products Order): જામ, ફ્રૂટ, જ્યુસ, શાકભાજી જેવા ફળાદિ ઉત્પાદનો માટે. ૩. MPO (Meat Product Order): માંસ, મટન અને તેમાંથી બનેલી બનાવટો માટે. ૪. HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points): પ્રક્રિયા કરેલા ખોરાક (પેકેજ્ડ ફૂડ) માટે.
  49. 49
    LONG ANSWER4 marks

    બાળમજૂરી એટલે શું? ભારતમાં બાળમજૂરી કયાં ક્ષેત્રોમાં જોવા મળે છે. તે જણાવી બાળમજૂરીના કારણો જણાવો?

    Answer

    બાળમજૂરી: કાયદા દ્વારા નક્કી કરેલી વય (૧૪ વર્ષ) થી ઓછી ઉંમરના બાળકો દ્વારા કરવામાં આવતું આર્થિક કામ. ક્ષેત્રો: હોટલો, લારી-ગલ્લા, ઈંટોના ભઠ્ઠા, ખેતમજૂરી, ફટાકડાના કારખાના, ઘરકામ વગેરે. કારણો: ૧. ગરીબી (મુખ્ય કારણ), ૨. નિરક્ષરતા, ૩. વસ્તી વધારો (મોટું કુટુંબ), ૪. આર્થિક જરૂરિયાતને પહોંચી વળવા મા-બાપની મજબૂરી.
  50. 50
    LONG ANSWER4 marks

    તમને આપેલા ભારતના રેખાંક્તિ નક્શામાં નીચેના સ્થાન દર્શાવો.

    1. રણ પ્રકારની જમીન
    2. રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન−ગીર
    3. સુતરાઉ કાપડ ઉદ્યોગનું એક કેન્દ્ર-મુંબઈ
    4. ચા પકવતો કોઈ એક પ્રદેશ

    Answer

    નકશામાં નીચે મુજબના સ્થાનો દર્શાવવા: ૧) રણ પ્રકારની જમીન: રાજસ્થાનનો રણ પ્રદેશ. ૨) ગીર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન: ગુજરાત (સૌરાષ્ટ્ર). ૩) મુંબઈ: મહારાષ્ટ્રના પશ્ચિમ કિનારે. ૪) ચા પકવતો પ્રદેશ: અસમ અથવા પશ્ચિમ બંગાળનો દાર્જિલિંગ વિસ્તાર.
  51. 51
    SHORT ANSWER1 mark

    ફક્ત અંધ ઉમેદવારો માટે.

    1. રણ પ્રકારની જમીન કયાં આવેલી છે?

    Answer

    રાજસ્થાન
  52. 52
    SHORT ANSWER1 mark

    ફક્ત અંધ ઉમેદવારો માટે.

    1. ગીર રાષ્ટ્રીય ઉદ્યાન કયા રાજ્યમાં આવેલું છે?

    Answer

    ગુજરાત
  53. 53
    SHORT ANSWER1 mark

    ફક્ત અંધ ઉમેદવારો માટે.

    1. મહારાષ્ટ્રમાં સુતરાઉકાપડ ઉદ્યોગનું મુખ્ય કેન્દ્ર કયું છે?

    Answer

    મુંબઈ
  54. 54
    SHORT ANSWER1 mark

    ફક્ત અંધ ઉમેદવારો માટે.

    1. ભારતમાં ચાનું સૌથી વધારે ઉત્પાદન કયા રાજ્યમાં થાય છે?

    Answer

    અસમ
March / April (2020) — Practice — Pratikriya